برای تعیین تکلیف میراث هرکس پس از فوت، ابتدا باید ورثه را تعیین کرد. رسیدگی به این امر از سوی مرجع قانونی و با رعایت تشریفات مقرر در قانون را «انحصار وراثت» یعنی منحصر کردن ورثه و رای صادر شده را «گواهی انحصار وراثت» می نامند.

چه اشخاصی می توانند درخواست صدور گواهی انحصار وراثت کنند؟

دادخواست صدور گواهی انحصار وراثت با درخواست یک یا چند نفر از ورثه به عمل می آید، لیکن هر ذی نفعی از قبیل طلبکار متوفی یا کسی که متوفی به نفع او وصیت کرده یا کسی که از سوی متوفی مامور اجرای وصیت شده است می توانند درخواست صدور گواهی انحصار وراثت نمایند. مخالفت یا همکاری نکردن یک یا چند تن از ورثه به هر دلیلی که باشد مانع رسیدگی و صدور گواهی انحصار وراثت نیست.

از کدام مرجع می توان درخواست صدور گواهی انحصار وراثت کرد؟

شورای حل اختلاف آخرین اقامتگاه متوفی، صالح به رسیدگی می باشد.

مدارک لازم جهت صدور گواهی انحصار وراثت عبارت اند از :

۱-شناسنامه متوفی

۲-گواهی فوت

۳-شناسنامه و کارت ملی تمام وراث

۴-استشهادیه محضری

۵-عقدنامه زوجه(در صورت وجود)

۶-وصیت نامه(در صورت وجود)

زمان لازم برای صدور گواهی انحصار وراثت چقدر است؟

اگر میزان ترکه متوفی کمتر از پنجاه میلیون تومان می باشد شورای حل اختلاف بدون انتشار آگهی و دعوت از ورثه، در جلسه فوق العاده با توجه به اسناد و مدارک ارائه شده، گواهی انحصار وراثت را ظرف مدت یک هفته صادر می کند که به آن انحصار وراثت محدود گفته می شود و اگر میزان ترکه متوفی بیشتر از پنجاه میلیون تومان می باشد شورای حل اختلاف پس از یک نوبت نشر آگهی در روزنامه های کثیرالانتشار و در صورت عدم وصول اعتراض گواهی انحصار وراثت را ظرف مدت یک ماه صادر می کند که به آن انحصار وراثت نا محدود گفته می شود.

در مواردی که برخی ورثه از همکاری خودداری می کنند آیا می توان بدون ذکر اسامی آن ها درخواست صدور گواهی انحصار وراثت کرد؟

همان طور که پیشتر گفته شد هر ذی نفعی حتی بدون همکاری ورثه، می تواند درخواست صدور گواهی انحصار وراثت نماید، اما هر کس عالما و عامدا بدون ذکر نام یک یا چند نفر از ورثه اقدام به دریافت گواهی انحصار وراثت نماید، اقدام وی در حکم کلاهبرداری بوده و قابل تعقیب می باشد.